Bidden tot jezelf?

Als ik ruzie met iemand heb, dan verschillen onze meningen flink. Lijkt me duidelijk, anders maak ik geen ruzie.
De laatste keer dat ik zo'n discussie had voelde me door het gedrag van de ander niet serieus genomen en ik vertelde hem dat. Wat het met me deed dat hij zich zo gedroeg. Het grappige was dat hij zei dat ik het mezelf erg moeilijk maakte door er op die manier tegenaan te kijken. Als ik het op zijn manier zou zien, dan was er niets aan het handje.
Ja, haha, als ik dat iedere keer zou doen als ik me aan iemands gedrag stoor, dan zou ik nooit meer met wie dan ook ruzie hoeven te maken, dat snapte ik ook wel. Pfff.
En toen las ik een interessant stuk van Peter Russell op de site van Eckhart Tolle. Hij schrijft over bidden. Maar dan niet over bidden tot God, maar tot jezelf. Hij blijkt iets soortgelijks te doen.
"If I catch myself feeling upset in some way, I find it helpful to remember that my annoyance might be coming from the way I am interpreting the situation. If so, it makes more sense to ask, not for a change in the world, but for a change in my perception. So that is what I pray for. I settle in to a quiet state, then ask, with an attitude of innocent curiosity: "Could there, perhaps, be another way of seeing this?" I don't try to answer the question myself, for that would doubless activate the ego-mind, which loves to try and work things out for me. So I simply pose the question. Let go and wait."
Ja, dit begrijp ik. Dat het goed is en dat het me veel goeds kan opleveren. Genpo Roshi zegt dat je je in zo'n geval richt tot het verlichte deel van je persoonlijkheid, the 'awakened mind', the 'Big Mind'. Persoonlijk geloof ik toch echt dat ik mij op zo'n moment volledig open stel voor God en dat ik zo toegang heb tot Goddelijke wijsheid.
Anyway. Ik wil gewoon ruzie mogen maken als ik daar heil in zie. Gewoon lekker die ander mogen confronteren met zijn gedrag en wat dat met mij doet.
En voor al die andere belangrijke, grote en verontrustende vragen richt ik mij tot de Allesomvattende.

www.creatov.nl

De kracht van bidden

Ik lees Thich Nhat Hanh. Hij schrijft over bidden. Gebed als deel van je spirituele oefening.
Persoonlijk heb ik altijd een aversie gevoeld tegen bidden. Mijn associatie met bidden is dat je vindt dat je iets tekort komt of dat er iets geheeld moet worden en daarom vraag je God om het goed te maken (waarmee we ook meteen bij het Godsbeeld uitkomen waar ik moeite mee heb) want je bent zo ongelukkig.
Ook Thich Nhat Hanh zegt dat het niet genoeg is om alleen te bidden om gezondheid, succes en harmonie. Als je niet bij deze oppervlakkigheid wil blijven steken zul je je spirituele oefening moeten verdiepen. Je krijgt dan zicht op de onderlinge verbondenheid en afhankelijkheid van alle wezens. Als je deze kern van de dingen ontdekt, dan ben je ermee in contact en dan verdwijnt de sluier van het materiële niveau. Je bent dan in contact met God, de zo-heid. Je geluk blijkt op dit diepere niveau niet afhankelijk van aardse zaken als lichamelijke gezondheid of succesvol zijn.
Toen ik dit las moest ik meteen aan Krishnamurti denken. Van hem heb ik een foto op het openingsscherm van mijn computer staan: "You see, I don't mind what happens."
Ik begrijp wat hij bedoelt. Heb het ook ervaren. Op die momenten viel alles op z'n plek. Geen angst te bespeuren, slechts een oneindige openheid waar alles z'n plek heeft.
Meditatie is de weg. Of bidden op dat diepere niveau.
Ik ga maar eens een verfrissende duik nemen.

bron foto onbekend

En toen zag ik een aflevering van Het Vermoeden met Pim van Lommel. Hij vertelt over dit eindeloze bewustzijn van ons en leest een prachtige bijbeltekst voor.

Have mercy

Hoe komt het toch dat ik vaak het idee heb dat er iets is dat anders (beter) moet, voordat ik gelukkig kan zijn?
Het begint als een onduidelijk gevoel. Alsof dat ongeluk een heel dun vliesje schimmeldraad om me heen spint. In eerste instantie heb ik het niet eens in de gaten totdat ik merk dat mijn zicht vertroebeld is. En tegen die tijd besef ik alleen maar dat het anders moet en schiet onmiddellijk in de modus van het bedenken van oplossingen. Het komt er meestal op neer dat het simpeler en helderder moet.
Gisteren viel ik van de trap. Ik had mijn elleboog en heup gestoten en dat deed even verrekte pijn. Ik moest huilen, maar niet van die lichamelijke pijn. Ik huilde omdat er allemaal troep in de hoek van de trap opgestapeld stond en ik uitgegleden was omdat ik aan de smalle kant van de zich draaiende traptredes naar beneden had willen lopen. Ik riep alleen maar dat ik het zo ontzettend zat was, al die troep in huis. Zo ontzettend zat. Ik wil het niet meer, riep ik. Weg met al die spullen.
Op dit soort momenten merk ik dat ik ingesponnen ben met dat duivelse vliesje. Dat ik van mijn padje geraakt ben.
Terug naar de basis, Joyce. Ja, alweer. En nee, dat is helemaal niet erg. Er is niemand die bijhoudt hoe vaak jij jezelf terug naar de basis fluit.
In de kerk zongen we gisteren 'Lord, have mercy'. Ik weet nog dat ik me meteen realiseerde dat de Lord echt wel mercy met mij heeft, altijd, maar dat het veel belangrijker is dat ik 'Joyce, have mercy' zing.

http://www.bumbersbumblings.com/2013/01/looking-ahead-to-2013.html

De verloren zonen

Ik lees het hoofdstuk over de oudste zoon uit Henri Nouwens Eindelijk thuis, het boek waarin hij tijdloze lessen trekt uit Rembrandts schilderij Terugkeer van de verloren zoon.
De verloren zoon, de jongste, keert naar jaren van losbandigheid en 'zonde' terug naar zijn ouderlijk huis, berouwvol, en wordt door zijn vader liefdevol ontvangen. Wie kent het verhaal niet?
Nouwen betoogt dat ook de oudste zoon een verloren zoon genoemd had kunnen worden. Deze oudste zoon, die het zo graag allemaal goed heeft willen doen, thuis gebleven is, hard gewerkt heeft, zijn verplichtingen nakwam, deze zoon trok innerlijk steeds verder weg van zijn vader, werd steeds ongelukkiger en steeds minder vrij. Deze zoon had niet de moed weg te lopen en was diep vanbinnen jaloers op zijn jongere broer. Hij raakte verloren in wrok en zijn boosheid en afgunst hielden hem gevangen.
Nouwen herkent zichzelf maar al te goed in deze oudste verloren zoon. 'Het werd voor mij steeds moeilijker me thuis te voelen in het huis van mijn vader. Ik werd steeds minder vrij, minder spontaan, minder vrolijk, en de anderen gingen mij steeds mee zien als iemand die wat 'zwaar op de hand' was."
Ik heb nooit ontvangen wat ik verdiende, is de klacht van de oudste zoon. Hij kan niet meer delen in de vreugde van anderen. Vreugde en wrok kunnen niet naast elkaar bestaan.
"Hoe meer ik over de oudste zoon in mij nadenk, des te meer realiseer ik me hoe diep geworteld deze vorm van verlorenheid werkelijk is en hoe moeilijk het is vanuit zo'n houding terug te keren naar huis. Het lijkt zoveel makkelijker om terug te keren van een leven vol wellustige uitspattingen dan van de kille woede, die in de diepste schuilhoeken van mijn hart genesteld is."
"Er is een enorme, duistere kracht die mij tot dit innerlijk beklag brengt. Het veroordelen van anderen en van mezelf, mijn eigendunk en het afwijzen van mezelf versterken elkaar en hebben een steeds destructievere uitwerking," schrijft Nouwen.
Natuurlijk herken ik persoonlijk ook heel veel en is het hoofdstuk enorm confronterend. Inderdaad, waar mijn deugdzame ik is, is ook mijn van wrok gevulde aanklager aanwezig. Om treurig van te worden.
En dan staat er in de slotalinea iets wat naadloos aansluit op de Paaspreek van een paar weken geleden. Nouwen vraagt zich natuurlijk af hoe hij kan terugkeren naar zijn liefdevolle vader als hij zichzelf verloren heeft in wrok en overweldigd wordt door jaloezie, gevangen zit in gehoorzaamheid.
Hij beseft dat hij zichzelf niet aan zijn eigen haren uit het moeras kan trekken.
Hij beseft dat hij zichzelf niet kan genezen.
Er moet iets gebeuren wat hij zelf niet tot stand kan brengen: "Ik kan alleen van bovenaf genezen worden, als God van boven tot mij komt," schrijft Nouwen. Als voorbeeld haalt hij Jezus' woorden tot Nicodemus aan: "Wees dus niet verwonderd als ik jullie zeg: jullie moeten opnieuw geboren worden; van bovenaf."
Net als Joris Vercammen het verwoordde in zijn preek: "Je kunt jezelf niet vrijkopen, je wordt vrijgekocht, je ontvangt je toekomst, je wordt opnieuw geschapen."
Mooi is dit toch.

Rembrandt - de terugkeer van de verloren zoon

God boven de ikken

Afgelopen weekend las ik in Trouw een heel interessant artikel van Antoine Bodar. Heb het wel drie keer gelezen omdat het me op vele fronten raakte en aan het denken zette.
Bodar stelt dat de mensen tegenwoordig zo op zichzelf gericht zijn en geeft als voorbeeld de populariteit van Henri Nouwens boeken, die ook zo met zichzelf in de weer was. Heel herkenbaar voor velen, ook voor mij.
"In de huidige ervaringswereld is menigeen meer dan ooit ervan overtuigd dat hij zelf goddelijk is." ... "Dit stemt hem tot dikke tevredenheid." Deze overtuiging verwijdert de mens van God, stelt Bodar. "Hij [de mens] ontwaart God in zichzelf, in de ogen van de medemens, mogelijk ook in de natuur en in de kunst, maar kent hij nog de Heer als de volledig Andere, Die boven ons is," ... "voor wie wij in ontzag huiveren - niet omdat Hij streng en oordelend of veroordelend zou zijn, maar omdat hij huiveringwekkend is in Zijn, ons overrompelende eigenheid, verte en grootheid."
Kortom, de zin voor het Heilige wordt ontbeerd.
Wij zijn vergeten dat het sacrale tegenover het profane staat. "Vermenging van beide profaniseert het sacrale en doet het ten ondergaan," schrijft Bodar. "Het Godshuis echter is geen mensenhuis. Het is een sacrale ruimte, geen profane. En liturgie moge een ritueel zijn, maar elk ritueel is nog geen liturgie. Sacrale rituelen zijn andere dan profane rituelen. De scheiding tussen beide dient terug te keren. Alleen zo kan het sacrale het profane weer echt bevruchten."
Daarnaast pleit Bodar voor herwaardering van het "dagelijks herhalen van rituelen in praktijken binnen de eigen wereld." ... "Elke christelijke spiritualiteit is ten minste Bijbels en elk bidden vangt eerst recht aan in stilte. Niet het schietgebed, dat velen bezigen, maar wel meditatie die kan voeren tot comtemplatie." Wat dit onderwerp betreft citeert hij Nouwen, die het zo mooi zegt: "Het woord van God voert ons de stilte binnen en de stilte maakt ons aandachtig voor Gods woord. Het woord wordt in de stilte geboren en stilte is de diepste weerklank van het woord."
Dit artikel zet alles weer eens op scherp. Het is goed om inspirerende avonden te organiseren op het gebied van geloof en samenleven. Heel goed zelfs. Maar daarnaast, en dat ben ik met Bodar eens, is het nodig ruimte te scheppen voor het Heilige.
Ik ben zelf ook iemand die "zijn eigen lantaarnopsteker" is geworden, maar toch ga ik graag regelmatig naar de kerk, waar ik word opgenomen in het Heilige en me even klein voel. Niet minder waardig, maar gewoon klein. In het niets vallen tegenover al die grootsheid en oneindigheid van Die Ene. Ik neem deel aan de sacrale rituelen en weet weer wat me te doen staat. Bodar formuleert het als volgt:
"God beminnen is het eerste gebod. Geven we ons daarvan voldoende rekenschap?"

afb.

Henri Nouwen

Ik lees Keerpunt van Henri Nouwen. Meteen in het voorwoord word ik al geraakt door hoe Carolyn Whitney-Brown, een lid van de Arkgemeenschap Daybreak waar ook Henri werkte, over hem schrijft.
"Henri vertrouwde erop dat God van ieder mens houdt, maar hij kon nooit echt geloven dat dat ook voor hem gold. Dankbaarheid en strijd gingen altijd samen, en zijn eigen fundamentele onzekerheid maakte dat hij diep begaan was met ieder ander mens. We zeiden wel eens voor de grap dat Henri steeds hetzelfde boek schreef, en eigenlijk is dat ook zo: hij wilde vurig de boodschap overdragen dat iedereen geliefd was en een thuis had, een boodschap die hijzelf soms wel en soms niet kon geloven. Nu eens geloofde hij het, dan weer verloor hij dat geloof, en daarom schreef hij de boodschap steeds weer op. En toch was elk boek weer nieuw, want Henri bleef zich ontwikkelen, hij bleef verlangen, hopen en veranderen. Zelden heb ik zo'n levend iemand gezien."
Het verbaast wellicht niet dat ik me in hem herken. Ik herken zijn verlangen naar Gods liefde. Hij schrijft dat die liefde niet buiten het menselijk contact om te ervaren is en dus zal die altijd beperkt zijn en onvolledig: "Gods liefde is niet te vinden buiten de menselijke liefde om, hoezeer die in deze wereld ook tekortschiet."
Ik moest meteen denken aan Jean Jacques Suurmond die mij ook vertelde dat "God niet los verkrijgbaar is".
En zo zal ik er toch aan moeten. Aan die verbinding met mijn medemensen. Hoe moeilijk dat soms ook voor mij is. Er zijn tussen de mensen en op die manier Gods liefde ervaren. Dan ben je echt een levend iemand.

afbeelding

Being the Beloved

Tijdens mijn retraite kreeg ik voor het eerst iets van Henri Nouwen mee. Natuurlijk kende ik zijn naam, maar had nog nooit iets van hem gelezen of hem zien (s)preken. Meteen op de eerste dag keken we naar Being the Beloved, een preek die Nouwen hield in de Christal Cathedral in de V.S.
Het gegeven dat ik Gods geliefde dochter ben houdt me al langer bezig. Ik schreef er op 5 maart en 5 oktober van het afgelopen jaar ook al over. Nu kwam het weer eens extra binnen, want Nouwen vertelt ons dat dit het enige is dat telt. Het gaat niet over 'wat ik doe' of 'wat de mensen over mij vertellen' of 'wat ik heb', maar het gaat erom je ten allen tijden te blijven realiseren dat je Gods geliefde kind bent. Dat dit de enige constante waarheid in je leven is. De rest komt en gaat.
Hij geeft het voorbeeld van Jezus in de woestijn. Hij is zich daar enorm bewust van, dat hij Gods geliefde zoon is. De duivel probeert hem te verleiden tot het uitvoeren van wonderen zodat de mensen hem op handen zullen dragen en roem en faam zijn deel zal zijn. Nee, zegt Jezus, nee, nee, nee! Daar gaat het niet om. Ik ben God geliefde zoon. Dat is wie ik ben.
Kijk alsjeblieft naar deze mooie video (link op de homepage) zeker als je hem nog nooit gezien hebt. Het is zo mooi hoe Nouwen het met zijn heldere taalgebruik voor mekaar krijgt dat ik weer helemaal begrijp dat al dat materialisme en ego-centrisch denken en handelen mij afhoudt van het wezenlijke:
Ik ben Gods geliefde dochter.

Henri Nouwen

De Spil

Ik mis Zielekruid. Ik mis het reflecteren. En zie: daar ben ik weer!

Allereerst: Een heel inspirerend en bezielend 2013 gewenst voor eenieder die dit leest!

Het is gelukkig niet zo dat ik de afgelopen maanden als een kip zonder kop rond gerend heb. De momenten van inkeer, reflectie en contact met de Ene waren er wel, maar ik heb ze niet zo regelmatig opgezocht als ik voorheen deed. Het was meer naar behoefte en dat word ik toch minder blij van als ik erop terug kijk. 

Dus.

Hoewel ik niet zo hou van goede voornemens (heb de negatieve overtuiging dat ik ze toch niet waar kan maken) is het nieuwe jaar wel een fijn moment om weer eens iets positiefs in gang te zetten. In mijn geval betekent dat dat ik graag meer tijd wil vrijmaken voor mijn lijntje met God en dat resulteert meestal ook in inspirerende schrijfsels op Zielekruid.

Afgelopen maand was ik te gast in retraitecentrum de Spil in Giessenburg bij Gorinchem. Hoewel ik van tevoren vooral behoefte had aan stilte, heb ik er toch een goede tijd gehad. De stilte moest ik echt zelf opzoeken in de kapel of in de polder, want het bleek een retraite van ontmoeting. 

Ik heb later in de trein terug naar huis geconcludeerd dat deze retaite meer van mij vroeg dan een paar dagen stil zijn in een klooster. Het waren vermoeiende, maar leerzame dagen. Hoe verhoud ik mij tegenover al die verschillende mensen? Waar is God zichtbaar in deze dynamiek van het menselijk contact? 

Het was dus mijn wens om mij in de stilte op God te concentreren. Zonder woorden. In de Spil werden de woorden over mij uitgegoten. In eerste instantie schoot ik ervan in het verzet. Gelukkig kon ik me vrij snel overgeven en liet God zich ook in al die mooie verschillende mensen zien tijdens gesprekken, in de gebedsmomenten in de kapel, tijdens het zingen van liederen, maar vooral toen ik opeens vertelde over mijn vaders ziekte en dood en merkte hoe mijn verhaal gehoord werd.

Iedere situatie kent zijn eigen uitdaging en overal laat God zich kennen.

Giessenburg

Back to basics

Het is rustig op Zielekruid. Te rustig.
Hoe erg is het dat ik niet meer zo vaak schrijf? Het betekent in elk geval dat andere dingen om aandacht vragen. Ik werk weer. In het onderwijs nog wel. Dat was een pittige stap om te zetten en ik merk dat me dat flink bezighoudt.
Zielekruid is de plek van de Joyce die graag vertraagt, de dingen bewust doet en van het leven wil genieten. Maar vooral de plek van de Joyce die haar band met God wil versterken in plaats van verwaarlozen.
Dat laatste is wat is wat ik mezelf verwijt. Ik verwaarloos mijn contact met God. Nu even niet. Ik heb een nieuwe baan. Alsof er iets belangrijkers bestaat dan dat lijntje met God, die ik daar ergens heel diep vanbinnen in mij weet, maar ook overal om mij heen.
Ik vind het ontzettend moeilijk om een evenwicht te vinden tussen datgene wat 'de wereld van de 10.000' dingen van mij vraagt (gezin, relatie, werk) en waar ik echt behoefte aan heb. Ik wil zo graag de dingen vanuit dat contact met God doen. Terwijl ik werk wil ik voelen dat alles goed is zoals het is. Dat ik goed ben zoals ik ben. Ik zou zo graag vanuit die plek van onvoorwaardelijke liefde mijn werk doen. Geduldig en liefdevol zijn zodat ik weet waar de kinderen behoefte aan hebben en dus weet wat mij te doen staat.
Afgelopen dinsdag ben ik gestart met een korte cursus De Bijbel voor dummies. We gaan vier keer bij elkaar komen en krijgen in vogelvlucht een eerste kennismaking met dit boek. Ik zag de boom van goed en kwaad afgebeeld staan op een schematisch plaatje. Ik realiseerde me dat deze boom voor mij symboliseert dat ik zo bezig ben met oordelen.
De mensheid heeft gegeten van de verboden vrucht en is in de wereld van goed en kwaad terecht gekomen. De wereld van oordelen. De wereld van tegenstellingen. Ik dus ook en ik kan me daar wel tegen afzetten, maar het is wel de wereld waar ik het mee te doen heb.
Terug naar de basis, neem ik me weer eens voor. Terug naar de stilte, naar God.
Zondag gaan we wandelen. In stilte. Loop je mee?

afbeelding: Johan ter Beek

Dag van de stilte

Het Willibrordpad

Ik ga het Willibrordpad lopen. Iedere maand zal ik één zondag reserveren voor één stuk van de route. Ik ga lopen en... schrijven. Wat ik uitdrukkelijk niet ga doen is praten. Op deze dagen gaat de beweging naar binnen, dus ik zwijg.

Ik nodig je uit om met me mee te lopen. Eén keer, een paar keren of alle keren. Gewoon wanneer je tijd en zin hebt. Samen lopen, zwijgen en schrijven. Dat schrijven doen we twee keer. Aan het begin en halverwege de wandeling krijg je van mij een kaartje met een tekst. Het is een tekst waar je op mag 'kauwen' terwijl je loopt. De teksten vormen het uitgangspunt voor de twee schrijfmomenten, één halverwege de tocht en één aan het einde.

Het voelt nu al heel goed om iedere maand een dag gepland te hebben staan waarop ik buiten in de natuur op een actieve manier stil mag zijn. Iedere maand een dag van afstemming op mijzelf, op die allerdiepste kern binnenin mij waar Gods stem te horen is.

Het Willibrordpad sluit prachtig aan bij dit verlangen, want “... het Willibrordpad is niet 'de zoveelste wandeling' door Nederland, hoewel de route wel door Nederland loopt. Het Willibrordpad is een wandeling die het accent durft te leggen op de geestelijke verdieping die een wandeling kan bieden. Het is een tocht waarbij 'wandelen' mag uitgroeien tot 'pelgrimeren',” schrijft Henk Brussel in de inleiding van zijn boek dat de pelgrimsroute tot in detail beschrijft. http://www.willibrordpad.nl/index.htm

Ik ben benieuwd! Jij ook?

De tocht start in Utrecht, mijn woonplaats en zal daar ook weer eindigen. In de tussenliggende tijd zal de route door prachtige landschappen en langs acht monumentale kerken voeren.

We starten om 11.00 uur en lopen iedere keer een stuk van ongeveer 20 km. Uit ervaring weet ik dat mijn wandel-tempo iets hoger ligt dan gemiddeld, dus kijk even of je je daarin kunt vinden.

Ik zal zorgen dat we starten en eindigen op punten die met het openbaar vervoer bereikbaar zijn.

Iedereen zorgt zelf voor goede schoenen, (regen)kleding, eten en drinken en een notitieblokje met pen.

De eerste twee data zijn: zondag 11 november en zondag 9 december 2012. In 2013 lopen we iedere keer op de eerste zondag van de maand, te starten op zondag 6 januari 2013.

Je kunt je opgeven door een mail te sturen naar joyce@tokosalsa.nl 

Graag minimaal je telefoonnummer(s) vermelden. Mocht je tijd en zin hebben om meer te vertellen dan hoor ik graag wie je bent en wat jouw motivatie is om mee te wandelen.

Ik hoop van harte je 9 november te ontmoeten!

www.willibrordpad.nl

Gods geliefde dochter

Ik heb gemerkt dat het me onmiddellijk helpt om de zaken in perspectief te zien: uitzoomen tot in het hiernamaals.
Zodra ik voel dat ik aan het 'dazen' ga, en daarmee bedoel ik dat ik op de automatische piloot maar wat aan het doen ben en verbinding totaal weg is, stel ik me voor dat ik vanuit de hemel naar mezelf kijk. Ik stel me voor dat ik dood ben en vanuit die wereld van grenzeloze liefde naar mezelf hier op de aarde kijk.
Ik zie dan hoe ik aan het redderen ben. Op dat moment voel ik mijn goddelijke hart overstromen van liefde en mededogen voor die ploeterende mens daar beneden op aarde en ik voel ook hoe ontzettend jammer het is dat ik niet begrijp dat ik mezelf en mijn omgeving zo ontzettend tekort doe door op deze manier te leven. Door zo bang te zijn om teleur te stellen.
"Je stelt niet teleur!" roep ik naar beneden. "Je bent precies goed zoals je bent! Je bent Gods geliefde dochter! Je mag fouten maken bij de vleet! Leef lekker je leven en geniet van alles wat er te genieten valt!" Dat soort dingen roep ik dan naar beneden.
Ik zoom weer in en ik stop.
Ik ga zitten en word stil. Ik laat alles maar weer eens goed tot me doordringen.
Ik ben Gods geliefde dochter. Het is de bedoeling dat ik de dingen zoveel mogelijk vanuit een innerlijke zin doe en er vervolgens van geniet.
Het is zo ontzettend verhelderend. Probeer het maar eens!

foto: I love sufism (Facebook)

Samenvallen met mezelf

Afgelopen weekend was ik op de Hezenberg om gastvrouw te zijn voor de aanwezige retraitegasten. Het weekend bleek in het teken te staan van mijn eigen verlangen. Niet zo vreemd natuurlijk, want dat is wat er gebeurt als je je uit het dagelijkse terugtrekt; dan kom je terug bij je verlangen.
Uit mijn dagboek.
Zaterdag: "Ik wil weer samenvallen met mezelf. Kreeg een beeld van mijzelf alsof ik dubbel zag. Twee beelden die niet naadloos aansloten. Ik wil weer precies samenvallen met mezelf."
Ik las Thomas Merton: "Onze echte reis in het leven is innerlijk: het is een zaak van groei, van verdieping en van een steeds grotere overgave aan de scheppende werking van de liefde en de genade in ons hart. Nooit was het voor ons meer noodzakelijk om aan die werking te beantwoorden." En: "... vraag me af waarom ik leef, in detail, en vraag me af wat ik denk dat me ervan weerhoudt om voluit te leven voor datgene waarvoor ik leef."
En prompt zongen we in de kapel Ubi caritas et amor, Deus ibi est. Dat is een Taizé-lied. Het betekent: waar liefde heerst en barmhartigheid, daar is God. Ik had het nota bene zelf uitgezocht de dag ervoor.
Overgave. Alweer. Overgave aan de scheppende werking van de liefde en genade in ons hart, want daar is Gods stem te horen.
Zondagochtend scharrrelde ik als een egeltje in de eerste zonnestralen in het bos om rondom de kapel en maakte mooie foto's. 's Avonds in bed maakte het beeld me droevig. Het leek vooral eenzaamheid uit te stralen. Toch was er toen overgave. Ik was wel degelijk gelukkig daar op dat moment in dat stille ochtenduurtje. Ik voelde de verbondenheid met de schepping en met God.
Nu de mensen om me heen nog toelaten in dat egelhartje van me. Dat gebeurt vanzelf als ik steeds meer ga samenvallen met mezelf.

De omgeving van De Hezenberg in Hattem

Ik ben wat ik doe

Ik heb zo vaak het gevoel dat het zo ontzettend dichtbij is, die toestand van openheid, wijdsheid en onbevooroordeeldheid. Alsof het slechts een vliesje is dat open scheurt en mij de waarheid onthult. Een wolkendek dat openbreekt en de zon laat zien (clichés zijn er niet voor niets). 
Daarnet las ik op het blog van Rinie Altena een paar hele mooie citaten van Thomas Merton. Rinie heeft een paar passages uit Hidden in the same mystery voor ons vertaald. Hier verwoordt Merton heel mooi dat gevoel van mij:
"Die hele onderneming, van het gevoel dat heilig zijn net om de hoek is, is een geweldig verwarrende illusie. Zo zit dat niet in elkaar, zie je. Wij zouden helemaal niet in die dimensie moeten leven. Alsof we langs een horizontale lijn ons voortbewegen, waar we voortdurend op zoek zijn naar zijn wat er nu weer in ons vizier komt en wat we nooit zullen bereiken. Het is als een wortel die de ezel wordt voorgehouden en waarbij de ezel zich alsmaar voortbeweegt maar de wortel nooit krijgt. Sommige mensen zouden willen dat het spirituele leven ook zo is. Maar zo hoort dat niet te zijn. Hierdoor loop je voortduren vooruit op jezelf. Je pakt dan nooit op waar je werkelijk hoort te zijn; namelijk precies daar waar je nu bent, zie je. En je bent daardoor altijd buiten jezelf en dat betekent dat je vervreemd bent van jezelf, weg van waar Christus is."
Het is geen horizontale beweging, maar een zijn, precies waar ik ben. Hier is het te doen voor mij. Ik ben er al en er is geen handeling meer vereist. Op die momenten van helderheid ben ik precies daar waar ik hoor te zijn. Daar waar Christus is, zegt Merton.
Dat zegt hij weer heel goed. Ik ben al gearriveerd. Ik denk ook dat je alleen op die manier van de waarheid kunt getuigen. En daarmee ben ik terug bij Dorothee Sölle.
Geluk is er altijd, zegt Sölle. En: "De mooiste formule voor geluk is voor mij de mystieke zin: ik ben wat ik doe."

Hoewel... sommigen ervaren het anders :-)
www.loesje.nl

The summons

Will you come and follow me if I but call your name?
Will you go where you don't know and never be the same?
Will you let my love be shown? Will you let my name be known,
will you let my life be grown in you and you in me?

Will you leave yourself behind if I but call your name?
Will you care for cruel and kind and never be the same?
Will you risk the hostile stare should your life attract or scare?
Will you let me answer prayer in you and you in me?

Will you let the blinded see if I but call your name?
Will you set the prisoners free and never be the same?
Will you kiss the leper clean and do such as this unseen,
and admit to what I mean in you and you in me?

Will you love the "you" you hide if I but call your name?
Will you quell the fear inside and never be the same?
Will you use the faith you've found to reshape the world around,
through my sight and touch and sound in you and you in me?

Lord your summons echoes true when you but call my name.
Let me turn and follow you and never be the same.
In Your company I'll go where Your love and footsteps show.
Thus I'll move and live and grow in you and you in me.

Vanochtend in ons prachtige kerkje overviel me de tekst van deze hymne. 
Het is een duidelijke oproep om hier op aarde Jezus' handen, ogen, oren en spraak te zijn. Ik schreef er al eerder over, want Théresia van Ávila zei het ook al. Toen maakte het ook al zo'n indruk.
Tegelijkertijd voelde het als een liefdesverklaring, toen ik daar stond te zingen tussen al die lieve mensen. Alsof ik Gods bruidje was en mij ter plekke gevraagd werd 'ja' te zeggen tegen zijn liefde: 'Will you let me answer prayer in you and you in me?'

Het is niet zomaar iets wat mij gevraagd wordt. Het is geen vrijblijvend verbond. Er wordt van mij gevraagd dat ik het onbekende tegemoet durf te treden, dat ik zekerheden overboord gooi, niets terug verwacht voor wat ik doe. Dat ik bovendien besef dat het mij zal veranderen en daarmee de wereld. Maar dat zal slechts ten goede zijn. 

Voor de melodie van de hymne:
http://www.youtube.com/watch?v=V0aAkOe87mo&feature=related

The God-Shaped Hole

"What else does this craving, and this helplessness, proclaim but that there was once in man a true happiness, of which all that now remains is the empty print and trace? This he tries in vain to fill with everything around him, seeking in things that are not there the help he cannot find in those that are, though none can help, since this infinite abyss can be filled only with an infinite and immutable object; in other words by God himself." - Pascal (1623-1662) 

Vanochtend kwam ik bij toeval uit bij het blog van Keith Bakker. Hij schrijft vanuit de gevangenis in Lelystad hoe het hem vergaat. Vorige week schreef hij over onvoorwaardelijke liefde of eigenlijk meer over dankbaarheid en dat is een heel indrukwekkende tekst geworden.
Halverwege de tekst noemt hij The God-Shaped Hole. Ik zocht het natuurlijk meteen op met Google en vond een mooie tekst van de Amerikaans theoloog Glenn F. Chesnut. Hij refereert in dit verband dus aan de filosoof en wiskundige Pascal waarvan hij bovenstaande quote opgenomen heeft. Ik kende de term niet, maar het gevoel dat erbij hoort des te beter. 
Zelf heb ik lang gedacht dat 'this craving,' zoals Pascal het noemt, het gevolg was van de dood van mijn vader toen ik zeven jaar jong was. Die gebeurtenis is mijn persoonlijke verdrijving uit het paradijs. Ik ben blijven hunkeren naar een terugkeer naar die veilige, liefdevolle wereld van voor mijn vaders dood, maar niets hielp.
De afgelopen jaren, toen ik mezelf op mijn zoektocht beter leerde kennen, bleek dat die hunkering een universeel menselijk gevoel is. Wij mensen zijn immers fundamenteel eenzaam. Je zou onze geboorte ook kunnen zien als een verdrijving uit het paradijs en in het verlengde daarvan beweerde Pascal wellicht dat "all that now remains is the empty print and trace [of true happiness]."
Dat gevoel van fundamentele eenzaamheid, daar verzetten we ons tegen. Pema Chödrön was de eerste die mij uitdaagde dit gevoel te verkennen. Ook Bieke Vandekerckhove vertelt in haar boek De smaak van stilte heel openhartig hoe moeilijk, maar vooral waardevol het was om in haar eigen woestijn te durven verblijven.
Ik vermoed dat je die woestijn zou kunnen zien als The God-Shaped Hole. En dat daar God tot je spreekt.

Verdrijving uit het paradijs

Masaccio

Atheïst of Christen?

"The God you do not believe in, does not exist"

Abt Christopher Jamison in de BBC-serie The big silence

Ik heb me dat al vaker gerealiseerd. Het aloude godsbeeld van de man in de hemel, die de aarde schiep in zes dagen, die oordeelt over levenden en doden en dus tevreden gehouden moet worden, want o wee, wat zal zijn toorn aanrichten, daar herken ik niets in. En met mij velen die zich atheïst noemen. Ben ik dan ook een atheïst? Zo voel ik me absoluut niet, want ik herken een sterk religieuze inslag bij mezelf.

Vandaag las ik een blogtekst van David Hayward (The naked pastor) waarin hij dit onderwerp ook aansnijdt. "I feel no urgency for a label," zegt hij terecht. Het verlost ons van de vooroordelen die aan al die etiketjes kleven.

Zelf vind ik het ook lastig om te zeggen dat ik in God geloof. Ik voel dan de noodzaak uit te gaan leggen wat ik dan onder die God versta, want 'ze' moeten niet denken dat ik er zo'n ouderwets godsbeeld op na hou. De moeilijkheid is dan meteen dan ik in 'de Onnoembare' geloof, een God die niet in beelden te vatten is, "want een God die te verklaren en begrijpen is, is je geloof niet waard," las ik laatst nog in de Kabbala for dummies. 

Dus voor al die atheïsten onder ons: "... so possibly your (new) understanding of life, is what God is!" (alweer abt Jamison, die, helaas maar al te duidelijk, heel graag wat meer zieltjes gewonnen had onder de stiltegangers)

Vertrouwen

Tijdens mijn meditatie bleef ik maar bezig met wat er allemaal speelt in mijn leven. Het wilde niet stil worden in mijn hoofd. Ik realiseerde me dat ik me met dit denken afsloot voor God. Het leuke was dat ik daarna ook besefte dat God dat he-le-maal niets uitmaakt. Ik voelde haarscherp aan dat De Oneindige geen weerstand kent en al helemaal geen oordeel.

Oordelen doe ik zelf. En dat is ook goed tot op zekere hoogte. Ik kan me er van bewust zijn dat ik een fout heb gemaakt en zet het daarmee in het licht. Ik denk ook dat dat de functie zou moeten zijn van de biecht. Zo was het, zo heb ik het gedaan, maar ik zou willen dat ik het anders had kunnen doen. Niks geen reeks weesgegroetjes bidden na afloop. Gewoon mezelf zien zoals ik ben en handel en erkennen dat ik lang niet altijd 'goed doe'. 

Als mij dat lukt, dán komt God pas om de hoek kijken. Pas op het moment dat ik in alle nederigheid en liefde naar mezelf kan kijken. Dan wordt het stil in mij en vang ik iets op van De Oneindige. Ik besefte weer eens dat ik op zo'n helder moment opnieuw word geboren en vol verwondering verder mag gaan.

Ik zat daar zo op mijn bankje en was even heel gelukkig. Dankbaar. Terwijl er ook zorgen zijn. Grote zorgen. En ik verwonderde me over die diepe laag waar ik tegenwoordig toegang tot heb. De laag van vertrouwen dat alles gebeurt zoals het gebeurt. En dat dat goed is. 

nest mereltjes in het appelboompje van mijn lieve vriendin S.

The big silence

Tijdens de meditatiesessie van vandaag merkte ik al snel hoe onrustig ik was. Ik vertelde Kwan Yin dat ik even naar mijn 'Plekje van Ontspanning' van de alfatraining wilde om dan later bij haar terug te komen voor de meditatie. Maar terwijl ik dit voorstelde begreep ik al dat dit dus niet de manier is waarop ik met de dingen om wil gaan.

Ik richtte me weer tot Kwan Yin met al mijn onrust. Merkte op waar hij voelbaar was en wat het met me deed. Hoe ik me moest weerhouden om er niet voor weg te lopen. Uiteindelijk zakte het gevoel mijn lijf uit de aarde in. Ik lag in Kwan Yins armen, mijn hoofd tegen haar zachte boezem.

Totale vrede.

Het is zo eenvoudig. Blijf erbij, loop niet weg. Iedere keer dat ik de moed heb om dit te doen word ik beloond met een glimp van de Oneindigheid. Het is de boodschap van Pema Chödrön: blijf erbij als een ware krijger, want dit is wat zich aandient, dit is nu jouw werkelijkheid, jouw leven. Leef het. Doe je dat niet, dan ben je als een levende dode.  

Ik zag gisteren de eerste aflevering van The big silence, een Britse serie over vijf mensen die acht dagen de stilte ingaan. De abt die het stel begeleidt zegt het heel mooi: "Silence is de gateway to your soul and your soul is the gateway to God."

En zo is het. 

foto: Joyce van den Beuken

Thuis zijn

Ik kreeg de vraag wat mij nu precies aantrekt in de (Anglicaanse) kerk. Waarom ga ik er graag heen?
Allereerst blijk ik een helderder idee te hebben van mijn eigen religiositeit. Ik ben er in gegroeid, of afgedaald, en weet nu dat ik wortel, rust in de Ene, de Onnoembare, de Eeuwige. Ik heb ervaren dat meditatie of gewoon even stil worden mij helpt af te stemmen op die goddelijke bron diep vanbinnen. Ik weet dat dit afgestemd zijn mij helpt het goede te doen. Twijfelen is niet nodig, want als het resoneert met De Ene, dan is het goed.
Ik herken veel in Meister Eckharts godsbeeld wat er een was van een eeuwig uit zichzelf en naar zichzelf toestromende God. God als de oergrond die van al het bepaalbare vrijgehouden moet worden. Alle dingen zijn innerlijk aanwezig in God.
Ik zie God dus niet als een ambachtsman die alles geschapen heeft en oordeelt over mij. De kerk lijkt veelvuldig gebruik te maken van dit godsbeeld en daarom zou je je af kunnen vragen wat ik dan in die kerk te zoeken heb.
In de Anglicaanse kerk merk ik dat ik mijn eigen godsbeeld gemakkelijk als een filter over de mis kan leggen. En als ik dat doe, dan wordt het een heel indringend uurtje. Ik ben gericht op God en wat Hij (die hij, noch zij is) mij te vertellen heeft. Ik hoor er over Jezus en hoe hij mij kan inspireren tot 'goed' en ook 'eigen-zinnig' leven. Want dat is wat me iedere keer opvalt: de preek maakt altijd de vertaalslag naar het dagelijks leven.
Daarnaast ontroert het mij als alle mensen in het volle kerkje tegelijk gaan zingen over Gods liefde. Vaak gaat het over de onmetelijkheid en het onbeschrijflijke en dat is mooi. Daarnaast helpt de Engelse taal mij om los te komen van vooringenomenheid en beelden uit het verleden die met bepaalde teksten samenhangen.
Ik heb ervaren dat één keer per week samenkomen en gezamenlijk de blik op de Oneindige richten, toch heel goed voelt. Tussendoor zal ik zelf moeten zorgen dat ik thuis ben als ik God wil ontmoeten.
Want: God is altijd thuis, jij was het zelf die uit wandelen ging, schreef Meister Eckhart ooit.

... en ik geloof dat ik dat ten diepste ben ...