Michingo, onze logeerkat

Michingo is afgelopen weekend, na een logeerpartij van ruim acht weken, opgehaald door zijn bazinnetje, ons nichtje A. Ik mis hem, maar ook weer niet zo erg als ik verwachtte. Wat ik mis is zijn aanwezigheid, want ik heb veel hardop tegen hem gepraat. Dat was gezellig, net als de vele uren die hij op mijn schoot doorbracht. Ook mis ik zijn inspirerende kijk op het leven: het jezelf gemakkelijk maken en het ongegeneerd uit zijn op genot.
Dank je wel Michi!

The Call

En toen keek en luisterde ik naar Eckhart Tolle. Hij heeft een retraite geleid in het Schotse Findhorn. Vandaag sluit wat hij zegt prachtig aan bij het gedicht van Oriah. Hun woorden vallen als zaadjes in vruchtbare bodem. 

"En je ziet jezelf door de sluier van het denken," zegt Eckhart Tolle. "Want je wordt zelf ook een conceptuele entiteit die gebaseerd is op gedachten." ... "Een ik met een onvervulde persoonlijke geschiedenis. Met verlangens, angsten en frustraties. En met de hoop uiteindelijk vervulling te vinden van het onbevredigende zelfbesef dat berust op een verhaal in de toekomst."

"There is no waiting for someting to happen,

no point in de future to get to.

All you have ever longed for is here in this moment, right now.

You are wearing yourself out with all this searching.

Come home and rest."

Ik herhaal het gewoon nog maar eens, want ik heb het weer eens goed gevoeld. Die angst voor mislukking, al dat geploeter, al die verwachtingen waar ik aan wil voldoen. "All this trying, give it up!" (En hier hoor ik Pema Chödröns liefdevolle stem).

Ik ben dankbaar voor dit moment van thuiskomst.

Verzet

In wezen komt het er iedere keer op neer dat ik het gevoel heb dat 'het' me boven het hoofd groeit. Het. Dat ik het gevoel heb dat er teveel is waar ik aandacht aan zou moeten schenken.

Ik heb het nu niet specifiek over mijn huidige situatie, maar over het leven in het algemeen. Het grappige is dat ik verwacht dat 'men' mijn leven helemaal niet onoverzichtelijk vindt. Het merendeel van de mensen heeft nog veel meer om rekening mee te houden, uit te kiezen, mee te dealen, denk ik. 

Ik worstel met de vraag of ik niet gewoon krampachtig op zoek ben naar een leven dat zo eenvoudig is dat ik het kan behappen en dus kan controleren. Ik voel de laatste tijd enorm veel verzet. Ik wil ontzettend veel dingen niet en maar een paar dingen wel. 

Ik wil bijvoorbeeld niet uitzoeken of ik bij de zorgverzekering wil blijven waarmee mijn oude zorgverzekering onlangs gefuseerd is. 

Ik wil geen baan zoeken tussen vacatures waar ik alleen maar gedeprimeerd van raak als ik ze alleen al lees.

Ik wil geen leven dat beheerst wordt door geld verdienen om de hypotheek te kunnen betalen.

Ik wil niet geconfronteerd worden met lelijke tv-shows, realityprogramma's, reclamefolders en tijdschriften die hun materialistische levensvisie uitdragen.

Af en toe vraag ik me af of ik niet gewoon een beetje depressief ben van het feit dat ik nog steeds geen concreter doel heb in mijn leven dan 'er bewust zijn'. En ik merk dat dat laatste ook nog eens enorm moeilijk is in mijn dagelijks leven in deze maatschappij. 

Ik wil natuur en rust. Back to the basics. Ik ben jaloers op mensen die op een zorgboerderij of een zelfvoorzienend klooster mogen leven en werken. Zijn, in contact met jeZelf en daardoor met alles om je heen.

Wat zegt dit over mij? Dat het mij inderdaad over het hoofd groeit? Dat ik last heb van een depressie? Of moet ik het niet zo negatief benaderen en mijzelf erkennen als iemand die op zoek is naar een inspirerend alternatief voor onze veelal materialistische manier van leven?

De grote oostelijke zon

Vanochtend las ik (toevallig ?) op een site een fragment uit het boek De grote oostelijke zon van Chögyam Trungpa. Hij legt daarin het verschil uit tussen 'de opgaande zon' en 'de ondergaande zon':


Deze drie categorieën [groot, oostelijk en zon] bepalen de aard van de grote oostelijke zon. Je zou kunnen zeggen dat ze erop uit zijn ons op te doen bloeien en de kosmische elegantie bloot te leggen die huist in onze levens en onze kunst. 
Het idee van ondergaande zon daarentegen is de neiging om te gaan slapen. Het spreekt vanzelf dat je gaat slapen wanneer de zon ondergaat. Je wilt teruggaan naar de moederschoot, je wilt naar een vroeger stadium terugkeren, en je stelt het op prijs dat je je kunt verschuilen achter donkere wolken. Dat wil zeggen dat er geen sprake is van moed, maar van absolute lafheid. Tegelijkertijd ben je aan ’t vechten: je wilt niet helemaal uit deze wereld stappen. Je probeert nog steeds te overleven, de dood te slim af te zijn. De ondergaande zon-wereld is dus gebaseerd op een psychische houding van angst. Er is sprake van voortdurende angst.


Iedere keer als ik een tekst van Trungpa lees, word ik getroffen door zijn eerlijkheid. Hij ontziet niemand en probeert niets te verbloemen.

Dit stuk tekst wat mij vandaag onder ogen kwam gaat over mij. Ik heb heel sterk de neiging om me terug te trekken in de moederschoot en ben de meeste tijd in gevecht met de dood in al zijn diverse verschijningsvormen. 

Gisterenavond in bed vroeg ik het mezelf nog af: ik denk zo graag dat ik op mijn 43e ga leven, terwijl mijn vader op zijn 43e dood ging, maar hoe doe ik dat? Hoe ziet dat er concreet uit, dat 'gaan leven'? 

Volgens Trungpa is het belangrijk dat ik stop met vechten en bang zijn:

De afwezigheid van angst is dus onbevreesdheid, die zich ontwikkelt uit vreugde. We zijn zo verheugd, dat we spontaan dat soort kracht en energie ontwikkelen. Dan kunnen we ons vrij door onze wereld bewegen, zonder te proberen haar te veranderen, maar gewoon uitdrukken wat uitgedrukt moet worden of blootleggen wat blootgelegd moet worden door middel van onze kunst.

Ook zegt hij dat ik wakker moet worden: 

Het [oost] betekent hier eenvoudigweg wat je ziet wanneer je in staat bent je ogen te openen en onbevreesd naar voren te kijken.

En tenslotte is het nodig dat ik me bewust blijf van de zon in mijn leven:

Het is de goedheid die in een bepaalde situatie, in jezelf en in je wereld bestaat, en die zonder twijfel, aarzeling of terughoudendheid tot uitdrukking gebracht wordt. De zon staat voor het idee ‘zonder luiheid’. Het zon-principe slaat ook op zegeningen die op ons neerdalen en een heilige wereld scheppen. De zon staat ook voor helderheid zonder aarzeling.

En als ik zijn wijsheid eens goed tot me door laat dringen, besef ik dat ik die neiging tot slapen welliswaar heb, maar dat ik mezelf toch echt in de goede richting aan het trainen ben. Ik kijk dapper naar voren, kijk mijn angsten zo lang mogelijk in de ogen en mijn zintuigen zijn er op gericht het de goedheid, de heiligheid, van het leven waar te nemen.

Wat ik zo mooi vind aan het stuk is dat Trungpa het expliciet heeft over 'onze kunst'. Blootleggen wat blootgelegd moet worden door middel van onze kunst. Inspirerender kan ik het niet krijgen.

Ooit

En daar zit ik dan met m'n pootje in het gips. Twee krukken (die iedere keer wegglijden of omvallen) binnen handbereik.
Lekker rustig, zou je denken.
Lekker mediteren, schrijven, lezen, 'Six feet under' kijken, prietplaatjes tekenen.
Lekker overzichtelijk zo'n situatie waarin heel veel gewoon niet kan en de benedenverdieping mijn leefwereld vormt.
Het gaat er bij mij dan ook niet in dat dit alles op mij tot nu toe niet dit effect heeft. Lekker.
Het is niet lekker. Ik heb last van van alles, behalve van mijn voet: onrust, frustratie (hoe krijg ik die hete kop thee naar de bank?) pijnlijke rug(spieren), gebrek aan beweging en frisse lucht.
Waar is mijn relativeringsvermogen gebleven? Zo vlak na mijn weken van zorgen om oma M. zou het toch kristalhelder voor mij moeten zijn dat dit 'peanuts' is? Volgende week krijg ik al LOOPgips.
Verstandelijk weet ik het ook allemaal heel erg goed, maar mijn onderbewuste protesteert. Ik kan alleen maar concluderen dat ik in mijn dagelijks leven "blijf slenteren binnen het bereik van gewoonten en behoeften van eigen aard," zoals Richard Byrd zegt in het boek Stilte als antwoord van Sara Maitland. En als je dat doet, zegt  hij, "moet je je niet inbeelden vrij te kunnen handelen."
Zucht.
Hoe kom ik los van die gewoonten en behoeften van eigen aard zodat ik wél vrij kan handelen? Ik vind dat een hele lastige. Ik denk dat ik het dan inderdaad in het extreme moet zoeken en net als Sara Maitland ergens in een huis in the middle of nowhere moet gaan bivakkeren.
Dat plan stel ik bij deze uit tot de kinderen het huis uit zijn. Ik zou graag ervaren wat de uitwerking van afzondering en stilte op mij zijn. Ooit.

Optimisme vs bezorgdheid

Vanochtend las ik over vertwijfeling, wanhoop en bezorgdheid. Thomas Merton schrijft er over in zijn boek Een leven lang om geboren te worden. Hij stelt dat we in een tijd leven waarin een optimistische kijk op het leven als een deugd gezien wordt en dat bezorgdheid bijvoorbeeld maar al te vaak opgevat lijkt te worden als een teken van geestelijke onzekerheid.
Ik merkte het bij mezelf de afgelopen twee weken. Ik wilde mijn angsten niet wegwuiven, maar ik wilde ook niet de negatieveling zijn, de persoon zonder een greintje vertrouwen. Het was een precair evenwicht dat ik zocht. Nu de uitslagen van de kweek van oma M.'s tumor relatief positief zijn, lijkt het toch alsof ik me teveel heb laten meeslepen door die mogelijkheid dat er onmiddellijk met grof geschut ingegrepen zou moeten worden. Vreemd hoe dat werkt achteraf.
Merton stelt dat mensen behoefte hebben zichzelf te beschermen tegen "angstaanjagende wolkenluchten. Zulk een optimisme mag dan plezierig lijken, maar is het ook veilig?" vraagt hij zich af. "Zij [bezorgdheid] is de vrucht van onbeantwoorde vragen. Maar onbeantwoorde vragen bestaan niet tenzij ze eerst gesteld worden. Er is bovendien een reden tot grotere bezorgdheid en onveiligheid, die veroorzaakt wordt door de angst om de juíste vragen te stellen. Stel je voor dat zou blijken dat er geen antwoorden op die vragen te geven zouden zijn!" Het gevolg is dat wij "bij elkaar kruipen in het fletse licht van ontoereikende antwoorden op vragen die wij niet durven stellen," schrijft Merton.
Ik merk dat het mij dat niet meer lukt om die essentiële vragen níet te stellen. Ze dringen zich aan me op en ik moet er wat mee. Ze tot me door laten dringen, hun effect doorvoelen en daarna eventueel in een kluisje opbergen als ik er verder niets mee kan op dat moment. Zo weet ik in elk geval wat mij angst inboezemt en hoe die angstbeelden eruit zien. Pas daarna kan ik ze opsluiten en hopen dat ik ze niet meer tevoorschijn hoef te halen.
Bezorgdheid is niet per definitie teken van geestelijke onzekerheid. Het is ook vaak reëel en heel menselijk.

Dankbaarheid

En toen brak ik gisteren ook nog mijn voet. Ik zit aan huis gekluisterd met de krukken binnen handbereik.
MAAR... het belangrijkste nieuws is dat onze lieve oma M. gisteren naar omstandigheden de beste uitslag heeft kunnen krijgen die maar mogelijk was. Een tumor die niet snel groeit kun je laten zitten, zeker als er verder geen klachten zijn. Ze komt nu onder controle te staan en we gaan er gewoon van uit dat ze nog heel wat jaartjes mee kan.
Toen manlief belde met dit goede nieuws voelde ik hoe het mogelijke toekomstbeeld van chemokuren, aftakeling en zelfs de dood, van mijn schouders gleed.
In bed realiseerde ik me nog hoe snel dit goede nieuws weer gewoon is. Ik heb gewoon diep ademgehaald en alle hoop en vrees van de afgelopen weken van me afgeschud. Vervolgens heb ik er op geproost met manlief en onze andere oma en vandaag loop ik me alweer druk te maken over hoe dat hier nu praktisch allemaal moet met een moeder met een gebroken voet die geen kant uit kan de komende week.
En wat die andere tornado betreft; die is er nog steeds, maar manlief zei gisteren nog dat hij het gevoel had dat het sowieso goed was wat er zou gaan gebeuren. Dat is mooi.
Ik merk dat het me sterkt dat ik niet uit mijn loodje geraakt ben. Dat ik blijkbaar een fundament heb opgebouwd de afgelopen jaren. En dat fundament is er heel lang niet geweest. Ik heb het weer eens ervaren: leven is groeien, meebewegen en je durven overgeven aan wat is. En vooral ook kunnen genieten van al het goede wat er wél is. De afgelopen weken heb ik gemerkt dat ons gezin een heel fijne uitvalsbasis is en daar ben ik heel dankbaar voor. Net als voor de jaren die ons met oma M. vermoedelijk nog gegund zijn.

cocooning - Cécile Veilhan